Przyczepność

Przyczepność opony to zdolność strefy kontaktu z nawierzchnią do przenoszenia sił potrzebnych do przyspieszania, hamowania i zmiany kierunku jazdy. Nie jest jedną stałą cechą opony, ponieważ zmienia się wraz z nawierzchnią, temperaturą, obciążeniem, ciśnieniem i sposobem prowadzenia.

Przyczepność wzdłużna i boczna

Podczas przyspieszania i hamowania opona przenosi głównie siły wzdłużne. W zakręcie potrzebna jest siła boczna. Gdy kierowca jednocześnie mocno hamuje i skręca, opona musi podzielić dostępny potencjał między oba kierunki, dlatego granica przyczepności może zostać osiągnięta wcześniej.

Od czego zależy przyczepność?

• rodzaju i temperatury nawierzchni,
• wody, śniegu, lodu, piasku lub zanieczyszczeń,
• mieszanki i konstrukcji opony,
• rzeźby oraz zużycia bieżnika,
• ciśnienia i temperatury pracy,
• obciążenia koła i prędkości.

Czy bardziej miękka mieszanka zawsze daje lepszą przyczepność?

Nie. Sama „miękkość” nie jest wystarczającym opisem. Liczą się właściwości lepkosprężyste mieszanki w określonej temperaturze, interakcja z nawierzchnią, konstrukcja bieżnika i cały pakiet technologiczny. Opona zbyt miękka lub pracująca poza swoim zakresem temperatury nie musi zapewniać lepszego wyniku.

Co mierzy etykieta UE?

Etykieta UE podaje klasę przyczepności na mokrej nawierzchni opartą na określonych badaniach. Nie jest to uniwersalna ocena całej przyczepności opony na sucho, śniegu, lodzie i w zakrętach.

Najczęstsze pytania

Czy przyczepność i trakcja to dokładnie to samo?

W języku potocznym często używa się tych słów zamiennie. Technicznie „trakcja” bywa używana w węższym znaczeniu zdolności do przenoszenia siły napędowej, a przyczepność obejmuje również hamowanie i siły boczne.

Czy większa powierzchnia styku zawsze oznacza większą przyczepność?

Nie jest to prosta zależność liniowa. Na wynik wpływa rozkład nacisku, mieszanka, nawierzchnia, temperatura i konstrukcja opony.

Źródła

• Rozporządzenie (UE) 2020/740, przyczepność na mokrej nawierzchni
• Gillespie, T.D., Fundamentals of Vehicle Dynamics, SAE International.